Spojrzeć na własną historię z nowej perspektywy. Ustawienia Systemowe na nowym etapie życia

Wraz z wiekiem zmienia się nie tylko nasze ciało, ale również sposób, w jaki patrzymy na własne życie. Pojawiają się nowe role, relacje i pytania. Dorosłe dzieci zakładają własne rodziny, zmieniają się relacje z partnerem, przyjaciółmi i rodzeństwem. Czasem wracają wspomnienia z przeszłości, a czasem pojawia się potrzeba uporządkowania tego, co przez wiele lat pozostawało niewypowiedziane. Jedną z metod, która proponuje spojrzenie na człowieka w kontekście jego relacji rodzinnych i życiowej historii, są Ustawienia Systemowe, wywodzące się z pracy Berta Hellingera.

Czym są Ustawienia Systemowe?

Ustawienia Systemowe zakładają, że każdy z nas jest częścią większych całości – przede wszystkim rodziny, ale również związków, grup czy środowiska pracy. W tej metodzie przyglądamy się relacjom, ważnym wydarzeniom oraz powtarzającym się schematom, które mogą mieć znaczenie dla naszego obecnego życia.

Jak wygląda to w praktyce?

• Podczas warsztatu uczestnik może przedstawić wybrany przez siebie, ważny dla niego temat.
• Przy pomocy innych uczestników (tzw. reprezentantów) tworzy się przestrzenną „mapę” osób lub elementów związanych z tą sytuacją.
• Prowadzący pomaga obserwować pojawiające się relacje, emocje i reakcje oraz szukać innego, bardziej uporządkowanego spojrzenia na dane wydarzenie.

Dla uczestnika jest to przede wszystkim doświadczenie – możliwość zobaczenia swojej historii z zupełnie innej, często zaskakującej perspektywy.

Warto pamiętać: Ustawienia Systemowe nie są metodą diagnostyczną ani medycznym leczeniem chorób. Nie zastępują psychoterapii ani konsultacji lekarskiej. Ich wartość polega na stwarzaniu przestrzeni do osobistej refleksji, pracy nad relacjami i odnajdywania głębszego znaczenia własnych doświadczeń.

Dlaczego może to być interesujące dla seniorów?

Seniorzy mają za sobą kilkadziesiąt lat bogatych doświadczeń: małżeństwa, rodzicielstwa, pracy zawodowej, ale też rozstań, sukcesów, strat i trudnych wyborów. Niektóre z tych historii zostały już dawno zamknięte, inne zaś nadal wpływają na to, jak patrzymy na siebie i najbliższych.

Udział w warsztacie może być wartościową okazją do zatrzymania się i zadania sobie ważnych pytań:

• Co jest naprawdę moje, a co przejęłam lub przejąłem od mojej rodziny?
• Jakie schematy powtarzają się w moich relacjach z innymi?
• Czy potrafię stawiać zdrowe granice dorosłym dzieciom?
• Jak odnajduję się w rodzinie, która przez lata bardzo się zmieniła?
• Co nadal niewidzialnie dźwigam ze swojej przeszłości?
• Czy potrafię w pełni pozwolić sobie na własne potrzeby i własne życie?

To szczególnie ważne pytania w momentach życiowych przełomów. Przejście na emeryturę, opuszczenie domu przez dzieci, pojawienie się wnuków, utrata bliskiej osoby czy rozpoczęcie nowego związku – wszystkie te wydarzenia sprawiają, że musimy na nowo określić swoje miejsce w świecie.

Nie tylko problemy – odkryj swoją siłę

Ustawienia Systemowe to nie tylko poszukiwanie tego, co trudne czy bolesne. Dla osoby z dużym doświadczeniem życiowym równie ważne jest przyjrzenie się własnym zasobom i temu, co cennego otrzymała od poprzednich pokoleń – wartościom, umiejętnościom, historii rodziny, hartowi ducha i odporności.

W obliczu różnych przeciwności losu naturalnie pojawiają się pytania: „Dlaczego to przytrafiło się właśnie mnie?” albo „Co wciąż zatrzymuje mnie w miejscu?”. To zrozumiała reakcja, jednak warsztat pozwala zrobić krok dalej. Zamiast utykać w rozpamiętywaniu trudnych chwil, warto zadać sobie pytania skierowane w stronę przyszłości:

• Co jest moją największą siłą?
• Co cennego chcę przekazać młodszemu pokoleniu?
• Co chcę już z ulgą zostawić za sobą?
• Jak chcę przeżywać ten kolejny, ważny etap życia?

Spotkanie z drugim człowiekiem

Ważnym walorem warsztatów grupowych jest sama obecność innych ludzi. Wysłuchanie historii pozostałych uczestników często przypomina, że wiele naszych trudności i radości – choć bardzo osobistych – ma wymiar uniwersalny.

Dla seniora to także doskonała okazja do:

• wyjścia z codziennej rutyny,
• poznania nowych, wartościowych ludzi,
• aktywnego spędzenia czasu w życzliwej atmosferze.

Co ważne – nie trzeba od razu decydować się na pracę z własnym tematem. Można przyjść, pozostać w roli obserwatora lub reprezentanta i spokojnie poznać tę formę pracy.

Czasem warto spojrzeć na swoje życie z innego miejsca

Po wielu latach wydaje nam się, że znamy własną historię na wylot. A jednak czasem odkrywamy, że patrzymy na nią ciągle z tego samego punktu widzenia.

Warsztat może stworzyć bezpieczną przestrzeń do zatrzymania się, zadania nowych pytań i spojrzenia na rodzinne relacje inaczej niż dotychczas. Dojrzały wiek nie oznacza zamykania się na zmiany – może być właśnie najpiękniejszym momentem na to, by przyjrzeć się sobie z życzliwością, uporządkować przeszłość i z lekkością zabrać ze sobą w przyszłość to, co naprawdę ważne.

Autorzy: 
Miłosława Miłoń – animator
Wanda Wieloch - Borkowska – trener