IPN odkrywa szczątki dziecięcych ofiarach niemieckiego obozu w Łodzi [ZDJĘCIA]

W dniach 31 marca – 2 kwietnia 2025 r. zespół Biura Poszukiwań i Identyfikacji IPN przeprowadził szósty etap prac poszukiwawczych na terenie cmentarza św. Wojciecha w Łodzi. Ich celem było odnalezienie szczątków dzieci – ofiar niemieckiego obozu przy ul. Przemysłowej w Łodzi (Polenjugendverwahrlager der Sicherheitspolizei in Litzmannstadt).

W czterech przebadanych lokalizacjach odnaleziono szczątki osób małoletnich. Przeprowadzone badania historyczne, analiza zgromadzonych materiałów i wstępna ocena antropologiczna pozwalają przypuszczać, iż mogą to być poszukiwane ofiary. Typowane osoby to: Teresa Jakubowska, Stanisław Kurek, Janos Duka i Leon Marczawa. Zginęły one w obozie w kwietniu 1944 r.

Szczególnie wstrząsający jest los niespełna 13-letniej Teresy Jakubowskiej, która została bestialsko pobita przez Sydonię Bayer, kierowniczkę oddziału dziewczęcego w obozie. Skatowaną na apelu na oczach innych dzieci dziewczynkę polano na koniec zimną wodą. Nieprzytomną Teresę przeniesiono następnie do izolatki, gdzie zmarła. Pozostali trzej chłopcy stracili życie w wyniku wycieńczenia i chorób panujących w obozie przy ul. Przemysłowej.

Odnalezione szczątki zostały podjęte i zostaną poddane oględzinom antropologicznym oraz identyfikacji genetycznej.

Rola IPN w odkrywaniu prawdy

Odkrycie to jest kolejnym dowodem na kluczową rolę, jaką odgrywa IPN w odkrywaniu i dokumentowaniu zbrodni niemieckich z czasów II wojny światowej. Dzięki determinacji i profesjonalizmowi pracowników IPN, pamięć o ofiarach nie zostanie zapomniana, a sprawiedliwość – choć po latach – zatriumfuje.

IPN od lat prowadzi zakrojone na szeroką skalę poszukiwania miejsc pochówku ofiar totalitaryzmów, zarówno niemieckiego, jak i sowieckiego. Dzięki ich pracy, rodziny ofiar mogą w końcu odnaleźć swoich bliskich i godnie ich pochować.

Obóz przy ul. Przemysłowej – miejsce kaźni polskich dzieci

Polenjugendverwahrlager der Sicherheitspolizei in Litzmannstadt funkcjonował w latach 1942-1945. Został utworzony na obszarze wydzielonym z łódzkiego getta i zarządzała nim niemiecka Policja Bezpieczeństwa. Mieścił się przy ulicach: Przemysłowej, Emilii Plater i Górniczej. Przez obóz przeszło około 2-3 tys. polskich dzieci, a liczba jego ofiar sięga około dwustu.

Małoletni więźniowie umierali z głodu, chorób, wycieńczenia oraz z powodu brutalnego traktowania przez obozowych wachmanów. W efekcie przeprowadzonych kwerend ustalono zapisy dotyczące pochówku 77 osób.

Odkrycie szczątków dzieci na cmentarzu św. Wojciecha jest bolesnym przypomnieniem o okrucieństwie wojny i konieczności zachowania pamięci o jej ofiarach. Dzięki pracy IPN, prawda o tych zbrodniach wychodzi na jaw, a sprawiedliwość – choć spóźniona – staje się faktem.